Het arboservicecentrum voor het voortgezet onderwijsNationale Enquête Arbeidsomstandigheden 2009
Betreft: Jaarlijks onderzoek naar de arbeidsomstandigheden van werknemers
In opdracht van: Ministerie van SZW
Uitgevoerd door: TNO en CBS
Datum rapport: mei 2010
De Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden (NEA) is het grootste periodieke onderzoek naar arbeidsomstandigheden van werknemers in Nederland. Het doel is om de kwaliteit van de arbeid in Nederland te bestuderen. De NEA is voor het eerst in 2003 uitgevoerd en wordt vanaf 2005 ieder jaar gehouden. In 2009 is de respons 22.768 werknemers. Uit de sector onderwijs hebben 1.525 werknemers de NEA ingevuld.
Belangrijkste onderzoeksresultaten:
Steeds meer werknemers willen doorwerken tot 65 jaar
Het aandeel werknemers dat door wil werken tot 65 jaar is in vier jaar tijd verdubbeld: van 21% in 2005 naar 42% in 2009. De bereidheid om ook na het 65ste levensjaar werkzaam te blijven is lager: 13%. Ten aanzien van het niet willen doorwerken is er echter een verschil tussen jonge en oudere werknemers. Ongeveer 4 van de 10 werknemers ouder dan 55 jaar geven aan dat ze niet tot 65 jaar willen doorwerken. Onder werknemers jonger dan 25 jaar is dat maar 2 van de 10. Eenderde van de jongere werknemers geeft aan het nog niet te weten. De bereidheid om door te werken tot 65 jaar is het laagst in de bouwnijverheid. In die sector wil slechts eenderde van de werknemers tot 65 jaar doorwerken. In de landbouw en visserij (48,6%) alsmede in het onderwijs (46,3%) en de zakelijke dienstverlening (45,5%), zijn juist veel werknemers die aangeven door te willen werken tot 65 jaar.
Sociale steun van leidinggevende en collega’s
Sociale steun van de leidinggevende en van collega’s is een belangrijke positieve factor in het werk. Hoewel meer werknemers sociale steun van collega’s dan van hun leidinggevende ervaren, neemt de steun van leidinggevende wel licht toe. De oorzaak van deze stijging is niet duidelijk. In de financiële dienstverlening, het onderwijs, de zorg en de overige dienstverlening ervaart men meer sociale steun van collega’s dan in andere sectoren.
Opleiding en ontwikkeling
Investeren in opleiding en ontwikkeling vergroot de inzetbaarheid van werknemers. In 2009 is het aandeel werknemers dat in de voorafgaande twee jaar een interne cursus heeft gevolgd 56%. Het percentage deelnemers aan een door de werkgever betaalde externe cursus is 43%. Voor het onderwijs is dit 71,7% respectievelijk 52,6%. In de sector openbaar bestuur is het percentage dat een interne opleiding heeft gevolgd het grootst (77%).
Tevredenheid met het werk en de arbeidsomstandigheden
Ongeveer 78% van de werknemers is (zeer) tevreden met het werk en rond de 75% is (zeer) tevreden met de arbeidsomstandigheden. Vrouwen zijn vaker tevreden met het werk en de arbeidsomstandigheden dan mannen. De verschillende leeftijdsgroepen verschillen niet in hun tevredenheid over werk en arbeidsomstandigheden. In het onderwijs is 83% van de werknemers (zeer) tevreden met het werk en 75% is (zeer) tevreden met de arbeidsomstandigheden.